De meest overgeslagen stap bij het persen, en tegelijk de nummer 1 oorzaak van verbindingen die pas na maanden gaan lekken. Twee minuten werk die je veel ellende besparen.
Waarom een braam een verbinding sloopt
Na het afkorten staat er altijd een scherpe rand op de buis, hoe netjes je ook snijdt. Schuif je die buis in een persfitting, dan schraapt de braam over de O-ring. Het gemene is dat je er niets van merkt: de verbinding is direct dicht en houdt de druktest gewoon. Pas na weken of maanden begint de beschadigde O-ring sluipend te lekken, meestal onzichtbaar in een wand of vloer.
Daarom geldt bij persen: de verbinding wordt gemaakt bij de voorbereiding, niet bij het persen. De machine perst altijd wel, de vraag is wat je hem laat dichtpersen.
Zo doe je het per materiaal
Koper en RVS
Haaks afkorten met een buissnijder. Die drukt vanzelf een kleine braam naar binnen, dus ontbraam de binnenkant.
Ontbraam ook de buitenkant licht, zodat de buis soepel langs de O-ring glijdt.
Kalibreren is niet nodig zolang de buis rond is. Platgeknelde of ovale buis: stuk afzagen en opnieuw.
Meerlagenbuis (alupex)
Knip met een scherpe buisschaar, haaks op de buis.
Daarna altijd kalibreren met een kalibreerdoorn in de juiste maat: die maakt de buis weer rond en zet een invoerschuining aan de binnenkant.
De meeste kalibreerdoorns ontbramen tegelijk. Draai rustig een paar slagen tot de doorn vrij loopt.
Test na het kalibreren: de fitting hoort soepel en draaiend tot de markering te schuiven. Moet je duwen of wrikken, dan is de buis nog niet rond of staat er nog een braam.
Veelgestelde vragen
Voor een enkele noodklus kan het, maar een echte ontbramer kost een paar euro en doet het in één draai gelijkmatig rondom. Bij meerlagenbuis wil je sowieso een kalibreerdoorn, die doet beide tegelijk.
Dat is het klassieke beeld van een O-ring die bij montage is beschadigd door een braam of door niet kalibreren. De fitting moet eruit en vervangen worden; een geperste fitting is niet te repareren.
Nee. Het profiel van de bek bepaalt de vervorming van de fitting, maar geen enkele bek maakt een kapotte O-ring weer dicht. Voorbereiding blijft alles.